Δεν κρατούσαν όπλα. Δεν φορούσαν στρατιωτικές στολές. Δεν περίμεναν μετάλλια ούτε αναγνώριση. Κι όμως, χωρίς εκείνες, ο αγώνας των Ελλήνων στρατιωτών στα βουνά της Πίνδου θα ήταν ακόμη δυσκολότερος.
Ήταν μητέρες, κόρες, σύζυγοι, αγρότισσες. Γυναίκες της ελληνικής υπαίθρου που, όταν ξέσπασε ο Ελληνοϊταλικός Πόλεμος στις 28 Οκτωβρίου 1940, άφησαν για λίγο στην άκρη την καθημερινότητά τους και βρέθηκαν μπροστά σε μια ιστορική πρόκληση.
Δεν έμειναν απλώς να περιμένουν τους άνδρες τους να επιστρέψουν. Ανέβηκαν στα βουνά, κουβάλησαν πολεμοφόδια, μετέφεραν τρόφιμα και περιέθαλψαν τραυματίες, αποδεικνύοντας πως ο ηρωισμός δεν περιορίζεται στα πεδία των μαχών.
Οι γυναίκες που έγιναν η δύναμη πίσω από το μέτωπο
Στα δύσβατα μονοπάτια της Πίνδου, εκεί όπου τα στρατιωτικά οχήματα αδυνατούσαν να περάσουν και τα μεταφορικά ζώα δεν επαρκούσαν, οι γυναίκες ανέλαβαν έναν εξαιρετικά δύσκολο ρόλο.
Με φορτία στην πλάτη, σκαρφάλωναν σε απότομες πλαγιές, πολλές φορές μέσα στο χιόνι, στη βροχή και στο τσουχτερό κρύο, προκειμένου να φτάσουν στους στρατιώτες τα απαραίτητα εφόδια.
Όπλα, πυρομαχικά, τρόφιμα, ρούχα και κουβέρτες περνούσαν από τα χέρια τους, ενώ στην επιστροφή βοηθούσαν στη μεταφορά τραυματισμένων στρατιωτών προς ασφαλέστερα σημεία.
Από την Κόνιτσα και το Ζαγόρι μέχρι το Πωγώνι και τα χωριά γύρω από την Πίνδο, γυναίκες κάθε ηλικίας συμμετείχαν στην προσπάθεια.
Η ζωή στα ορεινά χωριά τις είχε συνηθίσει στις δύσκολες συνθήκες. Όμως αυτή τη φορά δεν κουβαλούσαν ξύλα για το σπίτι τους ή νερό για την οικογένειά τους. Κουβαλούσαν εφόδια από τα οποία εξαρτιόταν η επιβίωση ανθρώπων στο μέτωπο.
Οι αφανείς ηρωίδες που δεν πρέπει να ξεχάσουμε
Η προσφορά τους δεν σταματούσε στις επικίνδυνες διαδρομές των βουνών.
Στα χωριά, άνοιγαν τα σπίτια τους για να φιλοξενήσουν στρατιώτες και τραυματίες. Ζύμωναν ψωμί, ετοίμαζαν φαγητό, έπλεκαν μάλλινες κάλτσες και πρόσφεραν όσα λιγοστά αγαθά διέθεταν.
Παράλληλα, αναλάμβαναν τις αγροτικές εργασίες και τη φροντίδα των οικογενειών τους, καθώς πολλοί άνδρες βρίσκονταν στο μέτωπο.
Η συμβολή τους υπήρξε καθοριστική για την υποστήριξη του ελληνικού στρατού, ενώ οι μαρτυρίες της εποχής καταγράφουν την αντοχή και την αυταπάρνηση με την οποία αντιμετώπισαν τις κακουχίες.
Ογδόντα έξι χρόνια μετά, η 28η Οκτωβρίου δεν αποτελεί μόνο μια ημέρα μνήμης για τους στρατιώτες που πολέμησαν.
Είναι και μια ευκαιρία να θυμηθούμε εκείνες τις γυναίκες που δεν αναζήτησαν ποτέ τη δόξα, αλλά βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή της προσφοράς.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
28η Οκτωβρίου: Με λαμπρότητα η μαθητική παρέλαση στην Αθήνα – Στα γαλανόλευκα η πρωτεύουσα
